[x] ปิดหน้าต่างนี้
ก้าวทุกวินาที กับ... สหวิชา ดอท คอม
ชื่อผู้ใช้ :
รหัสผ่าน :
   
   
หมวดหมู่ : กลุ่มสาระภาษาไทย
ใบความความรู้ เรื่องคำสัมผัส
พฤหัสบดี ที่ 5 เดือน พฤษภาคม พ.ศ.2554

คำสัมผัส คือ คำที่มีเสียงคล้องจอง การแต่งกลอนจะต้องมีคำสัมผัส หรือคำที่มีเสียง คล้องจองจึงจะทำให้กลอนมีความไพเราะ   

เรื่อง  คำสัมผัส

คำสัมผัส คือ คำที่มีเสียงคล้องจอง  การแต่งกลอนจะต้องมีคำสัมผัส  หรือคำที่มีเสียง       คล้องจองจึงจะทำให้กลอนมีความไพเราะ คำสัมผัสมี  ๒  ประเภท คือ
๑.   คำสัมผัสสระ ได้แก่ เสียงสระเดียวกันภายในคำ โดยมีพยัญชนะต้นต่างกัน  ถ้าเป็นคำที่มีตัวสะกด จะต้องเป็นตัวที่สะกดแม่เดียวกัน ส่วนวรรณยุกต์จะต่างรูปหรือต่างเสียงกันก็ได้สัมผัสสระ  มีลักษณะ ดังนี้
     ๑.๑  คำสัมผัสสระที่ไม่มีตัวสะกด เช่น
มา  -  น้า,   มี  -  ศรี,   ดู  -  หนู ,  เฉ  -  เห,   ไป  -  ได้
     ๑.๒  คำสัมผัสสระที่มีตัวสะกด เช่น
กิน  -  ศิลป์ ,  นิ่ง  -  ทิ้ง ,  ทุกข์  -  ยุค,   ยศ  -  พจน์ ,  ยาม  -  คร้าม
จะเห็นได้ว่าคำข้างต้นนี้แต่ละชุดใช้สระเดียวกัน และใช้ตัวสะกดในมาตราเดียวกัน แม้จะใช้วรรณยุกต์ต่างกัน ก็ถือว่าสัมผัสกันได้
     ๑.๓ ใช้คำสัมผัสชิดกัน  ๒  คำ 
ว่านอนสอนง่าย เอวบางร่างน้อย
     ๑.๔ ใช้คำสัมผัสชิดกัน  ๓  คำ
พี่ที่ดีนั้น ใส่ใจในน้อง
     ๑.๕ ใช้คำสัมผัสชิดกัน  ๒  คู่ เช่น
มอบใจภักดิ์รักแน่นแฟ้นยืนยง
     ๑.๖ ใช้คำสัมผัสมีคำคั่นกลาง  ๑  คำ เช่น
สายฝนชุ่มฉ่ำดื่มด่ำซึ้งใจ
     ๑.๗ ใช้คำสัมผัสมีคำคั่นกลาง ๒  คำ เช่น
ยามรักร้างไกลอกช้ำใจเศร้า
        มีข้อควรระวังว่า   อย่าใช้สระเสียงสั้นสัมผัสกับสระเสียงยาว แม้ว่าจะมีตัวสะกดเดียวกัน ก็ไม่ถือว่าสัมผัสสระกัน เช่น กินไม่สัมผัสกับปีน ศีล จีน เป็นต้น
๒.คำสัมผัสพยัญชนะ ได้แก่ เสียงพยัญชนะต้นเดียวกันภายในคำซึ่งมีเสียงสระต่างกันโดยไม่มีตัวสะกดหรือมีตัวสะกดมาตราใดก็ได้ และมีเสียงวรรณยุกต์ใดก็ได้ ในกรณีที่มีเสียงสระเดียวกันจะต้องเป็นคำที่มีตัวสะกดต่างมาตรากัน
อักษรสูงกับอักษรต่ำ ซึ่งเป็นอักษรคู่ ถือว่าเป็นเสียงพยัญชนะเดียวกัน เช่น
ข  -  ค ฉ  -  ช - ฌ       ฐ  -  ถ  - ฒ  -  ท  - ธ
ผ  -  พ  -  ภ ฝ -  ฟ       ศ -  ษ  -  ส  -  ซ
ห  -  ฮ
คำสัมผัสพยัญชนะมีลักษณะต่าง ๆ ดังต่อไปนี้  เช่น
      ๒.๑  คำสัมผัสพยัญชนะที่ไม่มีตัวสะกด เช่น
         ขำ- คู - ฆ่า  เฉ - ชา - เฌอ โถ- ทำ - เธอ
         ผา - เพาะ - ภาย ฝี - ฟู สู – ซ่า
      ๒.๒  คำสัมผัสพยัญชนะที่มีตัวสะกด เช่น
         ขัน - คาบ - ฆ้อง  ฉาก - เชิญ - ฌาน ถาง - ทัน - ธง
         แผน - พัง -  ภาย ฝูง - ฟัน ซึม - ซับ
      ๒.๓  คำสัมผัสพยัญชนะที่มีตัวสะกดกับไม่มีตัวสะกด เช่น
         ถู  -  ถึง  -  เฒ่า  -  เธอ  ผา  -  แผน  -  พาน  -  ภู
         โซ่  -  ซัน -  ศก  -  ศาล  -  เสร็จ  -  เสาะ ฝี  -  ฝาก  -  ฟัง  -  ฟู
      ๒.๔  คำสัมผัสพยัญชนะที่ใช้พยัญชนะต้นตัวเดียวกันทั้งวรรคหรือทั้งหมด เช่น
         ลักลอบเหลือบแลลองเล็งล่วงล้ำ
      ๒.๕  คำสัมผัสพยัญชนะที่ใช้พยัญชนะซ้ำตัวกันในแต่ละจังหวะ   เช่น
      ยามเย็น กอดเกาะเกี่ยว  เด็ดเดี่ยวดวงแด

       ๒.๖  คำสัมผัสพยัญชนะที่ใช้พยัญชนะซ้ำตัวกันโดยมีพยัญชนะตัวอื่นคั่น  เช่น
   เฝ้าคิดฝากฝัง  หม่นใจหมองไหม้

       ๒.๗  คำสัมผัสพยัญชนะที่ใช้พยัญชนะที่มีเสียงซ้ำกัน ( ค–ฆ,ท–ธ,ศ – ส,ซ–ทร) เช่น
ค้อนฆ้องเทียบธง  โศกแสนซึ้งทรวง

       ๒.๘   คำสัมผัสพยัญชนะที่ใช้พยัญชนะสัมผัสกันสามคำ  เช่น
 หมายเมียงมอง  บินเบิกบาน

       ๒.๙   คำสัมผัสพยัญชนะที่ใช้พยัญชนะสัมผัสสองคู่ชิดกัน  เช่น
 มีน้องนาง ชิดชื่น   เชยชม
        
       ๒.๑๐  คำสัมผัสพยัญชนะที่ใช้พยัญชนะสัมผัสโดยมีคำคั่น  ๑  คำ  เช่น
แหงนมองท้องฟ้า   อีกฟากแสนไกล

       ๒.๑๑  คำสัมผัสพยัญชนะที่ใช้พยัญชนะสัมผัสโดยมีคำคั่น  ๒  คำ  เช่น
 เฝ้าอ้อนเว้าวอน    แอบคิดว่าเขา มาอยู่ข้างเรา

      ๒.๑๒  คำสัมผัสพยัญชนะที่ใช้พยัญชนะที่มีเสียงคู่กัน   เช่น
 เมื่อไปถึงฐาน    เตรียมตัวพักผ่อน    เฝ้าฟังเพลงไพร
 

 

 



เข้าชม : 16454
นำเสนอโดย : นิตยา ทองดียิ่ง
โรงเรียนรัษฎานุประดิษฐ์อนุสรณ์
สพม. เขต 13 ตรัง
อยู่ในขั้น : เจ้ายุทธภพ

แชร์ไปที่ Facebook

  หมวดหมู่ กลุ่มสาระภาษาไทย ล่าสุด
หัดอ่านไทย แบบเรียน ป.๑ เล่ม ๒ หลักสูตร พ.ศ.๒๕๒๑
โดย : [เข้าชม : 3306 ]
หัดอ่านไทย แบบเรียน ป.๑ หลักสูตร พ.ศ.๒๕๐๓
โดย : [เข้าชม : 2842 ]
ใบงานคัดไทย วันลอยกระทง
โดย : [เข้าชม : 3533 ]
วิธีดาวน์โหลดสื่อใบงานคัดไทยจากสหวิชาดอทคอม
โดย : [เข้าชม : 3048 ]
ใบงานคัดไทย คุณธรรม ๑๒ ประการ
โดย : [เข้าชม : 4547 ]
แอพฝึกประสมสระ
โดย : [เข้าชม : 10501 ]
แจกแอพ ศน.เหลิม สพป.สร.3 ช่วยให้เด็กเขียนภาษาไทยถูกต้อง
โดย : [เข้าชม : 10326 ]
เรียนรู้เรื่องเศษส่วน
โดย : [เข้าชม : 11017 ]
คัดไทยมีเสียงอ่านให้ฟัง
โดย : [เข้าชม : 13157 ]
เผยแพร่งาน ครูวิไลพร บรรเทา
โดย : [เข้าชม : 13640 ]
 10 สื่อการเรียนการสอน Text Random
10 วิธี สุขฟรี แบบไม่ใช้สตางค์ (วิธีที่2)
10 วิธี สุขฟรี แบบไม่ใช้สตางค์ (วิธีที่ 3)
10 วิธี สุขฟรี แบบไม่ใช้สตางค์ (วิธีที่4)
10 วิธี สุขฟรี แบบไม่ใช้สตางค์ (วิธีที่ 5)
10 วิธี สุขฟรี แบบไม่ใช้สตางค์ (วิธีที่ 6)
10 วิธี สุขฟรี แบบไม่ใช้สตางค์ (วิธีที่ 7)
10 วิธี สุขฟรี แบบไม่ใช้สตางค์ (วิธีที่ 8)
10 วิธี สุขฟรี แบบไม่ใช้สตางค์ (วิธีที่ 9)
10 วิธี สุขฟรี แบบไม่ใช้สตางค์ (วิธีที่ 10)
ใบงานคัดไทยให้สวย ตอนที่ 10
 
     "สหวิชา ดอท คอม" เป็นแหล่งรวมเนื้อหาความรู้ต่าง ๆ บอกเล่าประสบการณ์เกี่ยวกับเนื้อหา และการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนจากครูทั่วประเทศ นำมาแลกเปลี่ยนในเว็บไซต์แห่งนี้ ซึ่งเนื้อหาทั้งหมดได้ถูกกลั่นกลรองมาจากความรู้ ประสบการณ์ในการทำงานของทีมงานทุกคน...ดังนั้น ทุกเรื่องราว ทุกเนื้อหาสาระจึงเป็นลิขสิทธิ์ของผู้เขียนและสำนักเทคโนโลยีเพื่อการเรียนการสอน สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ หากบุคคลใดที่มีความประสงค์จะนำเนื้อหาเรื่องราวใด ๆ ในเว็บไซต์แห่งนี้ไปนำเสนอในรูปแบบใด ๆ จึงควรที่จะอ้างอิงและให้เครดิตกับ "สหวิชา ดอท คอม" เพื่อเป็นการสนับสนุนและเป็นกำลังใจในการทำงานแก่ทีมงานทุกคนที่เพียรค้นคว้าหาความรู้มานำเสนอ ขอขอบคุณผู้ที่ให้ความสนใจทุกท่านที่เล็งเห็นความสำคัญในสาระการเรียนรู้ต่าง ๆ ...เราขอน้อมรับทุกคำติชมและจะนำไปพัฒนาปรับปรุงในการทำงานให้ดียิ่งขึ้น ขอขอบคุณ Maxsite 1.10 CMS ที่พัฒนาโดยคนไทย ขอขอบคุณทุก ๆ คลิกที่แวะมาเยี่ยมชมเรา "สหวิชา ดอท คอม"

| เกี่ยวกับสหวิชา.คอม | สาระการเรียนรู้ | บทความ | สื่อการเรียนการสอน | แบบฝึกทักษะ | เล่าสู่กันฟัง | คำถามยอดนิยม | Links น่ารู้ | ทีมงานสหวิชา.คอม | ติดต่อเรา |