[x] ปิดหน้าต่างนี้
ก้าวทุกวินาที กับ... สหวิชา ดอท คอม
ชื่อผู้ใช้ :
รหัสผ่าน :
   
   
หมวดหมู่ : กลุ่มสาระคณิตศาสตร์
จะเริ่มต้นในการทำแผนผังความคิดอย่างไร
พุธ ที่ 11 เดือน พฤษภาคม พ.ศ.2554

แผนผังความคิด(Mind Mapping or Concept Mapping) เป็นเรื่องที่เกี่ยวกับการจดบันทึกแก่นของไอเดียและความคิดใหม่ๆ รวมไปถึงการเชื่อมโยงไอเดียหรือความคิดต่างๆเข้าด้วยกัน   

จะเริ่มต้นในการทำแผนผังความคิดอย่างไร


http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/ff/Mapping.jpg


    แผนผังความคิด(Mind Mapping or Concept Mapping) เป็นเรื่องที่เกี่ยวกับการจดบันทึกแก่นของไอเดียและความคิดใหม่ๆ รวมไปถึงการเชื่อมโยงไอเดียหรือความคิดต่างๆเข้าด้วยกัน เริ่มต้นด้วยการตั้งไอเดียหลักขึ้นมาที่กลางหน้ากระดาษ ด้วยคำพูดของเราเอง, ต่อจากนั้นก็ขยายกิ่งก้านสาขาออกไป โดยแต่ละกิ่งก็มีไอเดียของกิ่งนั้น หลังจากที่ได้ทำเช่นนี้ไปจนมากพอแล้วในขั้นต้น จากนั้นจึงตรวจตราดูไอเดียต่างๆที่สัมพันธ์กัน เพื่อเชื่อมโยงไอเดียของแต่ละกิ่งที่เกี่ยวข้องกันเข้าหากัน. ซึ่งช่วยให้เข้าใจและโยงประเด็นสำคัญ รวมถึงจดจำข้อมูลใหม่ๆได้
    1. การเริ่มต้นในการทำแผนผังความคิด
        การเริ่มต้นในการทำแผนที่ความคิดนั้น อาจเริ่มด้วยวิธีการดังต่อไปนี้
        1.1 การค้นหาความสัมพันธ์ (Look for relationships)  การเริ่มต้นทำแผนผังความคิด ควรจะต้องเตรียมกระดาษขึ้นมา 1 แผ่น โดยเขียนตามแนวนอนของหน้ากระดาษ(landscape) นอกจากนี้ ควรมีดินสอสี(หรือปากกาเมจิก)หลายๆสี เพื่อสะดวกต่อการสังเกตไอเดียต่างๆ ที่เราใช้ดินสอสีแต่ละสีบันทึกไอเดียแต่ละไอเดียลงไป  ใช้เส้น, สี, ลูกศร, กิ่งก้านที่แผ่ขยายออกไปจากศูนย์กลางไอเดีย หรือวิธีการอื่นๆ ที่จะแสดงถึงความสัมพันธ์ระหว่างไอเดียที่เกิดขึ้นมาบนแผนที่ความคิดของเรา ความสัมพันธ์กันเหล่านี้จะมีความสำคัญต่อความเข้าใจข้อมูลใหม่ๆ หรือช่วยในการก่อรูปโครงสร้างแผนงานต่างๆขึ้นมา ในการสร้างแผนผังความคิด อาจใช้รูปประกอบที่เราเขียนขึ้นมาเองเป็นสัญลักษณ์ก็ได้ ซึ่งจะช่วยให้มองเห็น และสร้างความเชื่อโยงทางความหมายระหว่างไอเดียต่างๆ ช่วยให้ระลึกถึงมันและเข้าใจได้ง่ายขึ้น
       1.2 เขียนอย่างรวดเร็วลงบนกระดาษโดยไม่หยุดหรือสะดุด การทำแผนที่ความคิดนั้น จะต้องคิดอย่างสร้างสรรค์ และคิดในวิธีการที่ไม่ต้องเรียงลำดับกันไปในเชิงเส้น(non-linear manner) ปล่อยให้ไอเดียหรือความคิดพรั่งพรูออกมา
       1.3 ใช้ตัวอักษรตัวใหญ่หรือตัวหนากว่าปกติ (Use Capitals) สำหรับหัวข้อกลางหน้ากระดาษที่เราทำแผนที่ความคิด และไอเดียสำคัญ (key point)ของแต่ละกิ่งที่กระจายออกไปจากศูนย์กลาง แต่ละกิ่งนี้ให้ใช้อักษรตัวหนา เพราะจะง่ายต่อการสังเกตภายหลัง
       1.4 ไอเดียหลักเอาไว้ตรงกลางหน้ากระดาษ (Put Main idea in the center) คนส่วนใหญ่ จะวางกระดาษตามแนวนอน(landscape) ในการเขียนแผนที่ความคิด เพราะในเชิงจิตวิทยา กระดาษตามแนวนอนจะให้ความรู้สึกผ่อนคลายกว่าแนวตั้ง และไม่รู้สึกว่าถูกบีบด้วยความแคบของเนื้อที่กระดาษ. จากนั้นก็บันทึกไอเดียหลักหรือหัวข้อที่เราจะทำแผนที่ลงไปตรงกลางหน้ากระดาษ การทำเช่นนี้ จะช่วยให้มีพื้นที่ว่างมากมายอยู่รอบๆเพื่อจะขยายกิ่งก้านไอเดียที่เกิดจากศูนย์กลางต่อๆมาได้อย่างสะดวก แผ่ไปได้ทุกทิศทาง
       1.5 ปล่อยเนื้อที่ว่างกระดาษเอาไว้มากๆ (Leave lots of space) แผนผังความคิดที่มีประโยชน์เป็นจำนวนมาก ส่วนใหญ่แล้วจะได้รับการเพิ่มเติมไอเดียหรือความคิดลงไปภายหลังหลายๆครั้งในแต่ละโอกาส

http://www.arnut.com/pics/xmind3.jpg


    2.  การใช้ประโยชน์เกี่ยวกับแผนผังความคิดในด้านต่างๆ
การทำแผนผังความคิดนั้น สามารถทำขึ้นมาเพื่อใช้ประโยชน์ได้หลายด้านด้วยกัน อาจนำไปประยุกต์กับการวางแผนกิจกรรมใดๆก็ตาม ที่คิดฝันจะทำได้ในทุกๆ ด้านได้ เช่น
        2.1 การนำเอาวิธีการทำแผนผังความคิดไปใช้กับการเตรียมเขียนบทความหรือความเรียงต่างๆ
        2.2 การนำเอาวิธีการทำแผนผังความคิดไปใช้กับการอ่านเพื่อทำความเข้าใจ (understand your reading) แผนผังความคิด สามารถช่วยให้เราเข้าใจและจดจำประเด็นสำคัญของการอ่านหนังสือของเราได้ ช่วยให้เราสรุปงานที่เรากำลังอ่านอยู่ได้ และเข้าใจความซับซ้อนเชื่อมโยงกันของมัน
        2.3 การนำเอาวิธีการทำแผนผังความคิดไปใช้ในบันทึกคำบรรยาย, การสัมมนา, การประชุมเชิงปฏิบัติการ และการเรียนการสอน (Lectures, Seminars, Workshops and Tutorials)


    3. หลักการของ "แผนผังความคิด"  ประกอบด้วย
        3.1 What is a Mind Map ?
        "คำหลัก" ที่เป็นแกนกลาง(central word) หรือแนวความคิด(concept), ซึ่งรายรอบคำหลักนั้น เราจะบันทึกไอเดียหลักๆ(main ideas) 5-10 ไอเดียที่มีความสัมพันธ์กับคำหลักหรือแนวความคิดตรงกลาง ด้วยวิธีการเช่นนี้ ไอเดียที่สัมพันธ์กันจำนวนหนึ่ง สามารถที่จะได้รับการสร้างขึ้นมาอย่างรวดเร็ว โดยไม่ต้องใช้ความพยายามทางความคิดจริงๆจังๆ (เน้นในที่นี้ คือ ให้มีลักษณะเป็นการเล่น เพราะการเล่นจะทำให้เราจินตนาการได้กว้างไกล และไปพ้นจากโลกของเหตุผล. จาการเล่นนี้ จะทำให้เราเกิดไอเดียใหม่สดขึ้นมาได้สะดวก).
         3.2 What can you do with a mind map?
              การบันทึก (note taking) สำหรับวิธีการบันทึก "แผนผังความคิด" มีประโยชน์หลายหลากเหนือกว่าระบบอื่นๆ
            - สามารถวางไอเดียใหม่ๆแต่ละอันลงในที่ทางที่เหมาะสม, โดยไม่ต้องคำนึงถึงระเบียบของการนำเสนอ
            - สนับสนุนให้มีการลดทอนแต่ละแนวคิดลงมาเหลือเพียงคำสั้นๆ
             - ผลรวมของ"แผนผังความคิด"สามารถมองเห็นได้ด้วยตา และได้รับการจดจำโดยความทรงจำด้วยสายตา(visual memory) ซึ่งจะถูกแสดงหรือโชว์ออกมาเกือบจะสมบูรณ์
         3.3 Creative Writing & Report Writing
              แผนผังความคิดสามารถช่วยให้ผลิตไอเดียต่างๆจำนวนมากขึ้นมาอย่างรวดเร็วและไร้ขีดจำกัด โดยใช้การเขียนประโยคหรือย่อหน้าหนึ่งขึ้นมาบน"คำกุญแจหรือคำสำคัญ"(key word)แต่ละคำ
         3.4  Studying the easy way
               สามารถใช้สรุปความเวลาอ่านหนังสือ โดยเขียนคำหลัก(central word)ลงไปกลางหน้ากระดาษที่เตรียมไว้ และทุกครั้งที่พบไอเดียน่าสนใจ ให้เพิ่มไอเดียเหล่านั้นเข้าไปลงในที่ที่เหมาะสม  การกระทำในลักษณะสร้างสรรค์แผนที่ความคิด จะช่วยเพิ่มการรับรู้หรือซึมทราบเกี่ยวกับหนังสือที่อ่านได้อย่างมาก ซึ่งจะพบว่ามันง่ายและสะดวกมาก
          3.5 Studying as a group
              คนกลุ่มหนึ่งสามารถที่จะทำงานร่วมกันได้เพื่อสร้าง แผนผังความคิด ฉบับหนึ่งขึ้นมา ซึ่งสามารถนำไปใช้ในห้องเรียนในการปฏิบัติงานกลุ่ม เรียนแบบร่วมมือได้ โดยทำตามขั้นตอนดังต่อไปนี้ :
              1. ให้แต่ละคนเขียน"แผนผังความคิด"ของตนขึ้นมา ในเรื่องที่ต่างคนต่างทราบว่าจะเขียนเรื่องอะไร
              2. จากนั้น เขียน"แผนที่ความคิดกลุ่ม" ที่รวมเอาสิ่งที่รู้แล้วเข้าไป
              3. ตัดสินว่า อะไรที่ต้องการเรียนรู้ โดยมีพื้นฐานอยู่บนแผนที่ความคิดกลุ่มอันนี้
              4. ศึกษาเนื้อหาของแต่ละคน, ซึ่งครอบคลุมขอบเขตความรู้อย่างเดียวกันนี้ทั้งหมด เพื่อความลึกของความรู้ หรือครอบคลุมพื้นที่ที่แตกต่างกันทั้งหมดด้วยความเร็วที่เหมาะสม. แต่ละคนทำ"แผนที่ความคิด"ของตนด้วยตัวเองให้สมบูรณ์.
              5. รวมเป็นกลุ่มอีกครั้ง และสร้างแผนผังความคิดของกลุ่ม"ที่เป็นฉบับสมบูรณ์สุดท้ายขึ้นมา
          3.6 Meeting & Think Tanks
               การพบปะกันดังกล่าวดำเนินไป โดยการสร้างแผนผังความคิดร่วม(master mind map)อันหนึ่งขึ้นมาบนกระดาน โดยให้ไอเดียทุกๆไอเดียหรือข้อเสนอทุกอย่างได้รับการบันทึกลงไป และได้รับการวางลงในตำแหน่งที่เหมาะสม เพื่อว่ามันจะได้ถูกนำมาสนทนากันได้ในช่วงเวลาของการใช้เหตุผล. ต้องอย่างลืมว่า ไอเดียทุกอย่างที่ถูกจดลงบนกระดานแผนที่ความคิดจะต้องไม่ถูกละเลย
          3.7 Giving a Talk
               เมื่อต้องพูดในที่ประชุม หรือเตรียมพูดในวาระโอกาสต่างๆ บันทึกชุดหนึ่งในรูปแบบของ"แผนที่ความคิด"ส่วนตัวฉบับหนึ่ง จะเป็นประโยชน์อย่างหลากหลาย มากกว่าวิธีช่วยเก็บความทรงจำในลักษณะอื่นๆ. หลักปฏิบัติสำหรับการเตรียมตัวอย่างง่ายๆมีดังต่อไปนี้
                - Brief : (สั้นๆ) เพียงหน้ากระดาษหน้าเดียวเท่านั้น
                - Not reading : (ไม่ต้องอ่าน) เนื่องจากไอเดียต่างๆถูกลดทอนลงมาเหลือเพียงคำโดดๆ
                - Flexibility : (ความยืดหยุ่น) ถ้าหากมีใครสักคนถามคำถามขึ้นมา ก็สามารถที่จะไปยังแผนที่ความคิดได้ในทันที
          3.8 Some model of mind maps
                แบบจำลองแผนผังความคิดบางอย่าง อาจนำมาใช้เป็นจุดเริ่มต้นสำหรับการแก้ปัญหา ซึ่งเราอาจใช้ The six questions (คำถาม 6 ข้อ) what, when, where, why, who, how เป็นประเด็นหลักในการคิด

http://learners.in.th/file/smartball/ผังความคิด.JPG

เอกสารอ้างอิง
 http://www.geocities.com/middata/newpage17.html


เอกสารรูปอ้างอิง
http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/ff/Mapping.jpg

http://www.arnut.com/pics/xmind3.jpg

http://learners.in.th/file/smartball/ผังความคิด.JPG



เข้าชม : 57492
นำเสนอโดย : นายศักดิ์ชาย ขวัญสิน
โรงเรียนบ้านปงแม่ลอบ
สพป. ลำพูน เขต 1
อยู่ในขั้น : เจ้ายุทธภพ

แชร์ไปที่ Facebook

  หมวดหมู่ กลุ่มสาระคณิตศาสตร์ ล่าสุด
ว7/2558
โดย : [เข้าชม : 16393 ]
สถานี ก.ค.ศ. : การพัฒนาก่อนแต่งตั้งให้มีและเลื่อนวิทยฐานะ
โดย : [เข้าชม : 17600 ]
สพฐ. กับ ระบบ TEPE Online
โดย : [เข้าชม : 18033 ]
พิธีลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ
โดย : [เข้าชม : 17776 ]
รางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี เปิดโครงการ เล่าเรื่อง ... ด้วยหัวใจ...จากศิษย์ถึงครู
โดย : [เข้าชม : 24040 ]
การพัฒนางาน (Performance Agreement)
โดย : [เข้าชม : 24661 ]
อึ้ง! ผัวเข้าฝันเมียบอกถูกฆ่า งมพบกระดูกเผาไฟใต้บึง
โดย : [เข้าชม : 17415 ]
วันสถาปนาโรงเรียน
โดย : [เข้าชม : 20128 ]
วิธีสอนแบบศูนย์การเรียน
โดย : [เข้าชม : 21164 ]
ความคิดสร้างสรรค์ 1 (Creativity)
โดย : [เข้าชม : 20826 ]
 10 เล่าสู่กันฟัง Text Random
ประโยชน์ของการกินเจ (2) ในมุมมองของแพทย์แผนปัจจุบันและแผนโบราณ
ประโยชน์ของการกินเจ (3) ในมุมมองทางด้านโภชนาการ
ทำใม.....ต้องกินเจ ??????
การปฏิบัติตัวในช่วงเทศกาลกินเจ
ล้างพิษในร่างกาย....ด้วยการกินเจ
ศาสนาพุทธไม่ห้ามการกินเนื้อสัตว์ แล้วฉะนั้นการกินเจ....ได้บุญจริงหรือ ?????
รถคันแรก...ได้คืนภาษีเท่าไหร่ ????? มาดูกัน
เผยรังนก 10 กระปุก ประโยชน์เท่าไข่ต้มใบเดียว!!!
อาหารเจ กับ มังสวิรัติ ต่างกันอย่างไร
บ้านหลังแรก....ลดภาษีได้เท่าไหร่...มาดูกัน
 
     "สหวิชา ดอท คอม" เป็นแหล่งรวมเนื้อหาความรู้ต่าง ๆ บอกเล่าประสบการณ์เกี่ยวกับเนื้อหา และการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนจากครูทั่วประเทศ นำมาแลกเปลี่ยนในเว็บไซต์แห่งนี้ ซึ่งเนื้อหาทั้งหมดได้ถูกกลั่นกลรองมาจากความรู้ ประสบการณ์ในการทำงานของทีมงานทุกคน...ดังนั้น ทุกเรื่องราว ทุกเนื้อหาสาระจึงเป็นลิขสิทธิ์ของผู้เขียนและสำนักเทคโนโลยีเพื่อการเรียนการสอน สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ หากบุคคลใดที่มีความประสงค์จะนำเนื้อหาเรื่องราวใด ๆ ในเว็บไซต์แห่งนี้ไปนำเสนอในรูปแบบใด ๆ จึงควรที่จะอ้างอิงและให้เครดิตกับ "สหวิชา ดอท คอม" เพื่อเป็นการสนับสนุนและเป็นกำลังใจในการทำงานแก่ทีมงานทุกคนที่เพียรค้นคว้าหาความรู้มานำเสนอ ขอขอบคุณผู้ที่ให้ความสนใจทุกท่านที่เล็งเห็นความสำคัญในสาระการเรียนรู้ต่าง ๆ ...เราขอน้อมรับทุกคำติชมและจะนำไปพัฒนาปรับปรุงในการทำงานให้ดียิ่งขึ้น ขอขอบคุณ Maxsite 1.10 CMS ที่พัฒนาโดยคนไทย ขอขอบคุณทุก ๆ คลิกที่แวะมาเยี่ยมชมเรา "สหวิชา ดอท คอม"

| เกี่ยวกับสหวิชา.คอม | สาระการเรียนรู้ | บทความ | สื่อการเรียนการสอน | แบบฝึกทักษะ | เล่าสู่กันฟัง | คำถามยอดนิยม | Links น่ารู้ | ทีมงานสหวิชา.คอม | ติดต่อเรา |